| Tiyatro Kursu  | Şirket Tiyatrosu
Tiyatro Dünyası
Tiyatro Dünyası Bu Sahnede...
 
Ana Sayfa  |  Hakkımızda  |  Yazılar  |  Haberler  |  Yazarlar  |  Tiyatro Oyunları  |  Tiyatro Grupları  |  Sanatçılar  |  Kaynak  |  Duyuru Panosu  |
Rosenbergler Ölmemeli Tamam da Ya Çakallar?
Arda Aydın



Günlerdir Rosenbergler Ölmemeli adlı İBŞT 2011-2012 sezonu oyunuyla ilgili haberler, karalama kampanyaları vs. ile karşı karşıyayız. Bu meselenin Zaman Gazetesi merkezli deşilmesiyle başlayan sürece, Hadi Uluengin ve Engin Ardıç adlı yazarların da katılması, sonrasında Şehir Tiyatroları yönetiminin meseleye eğilmesiyle ortaya çıkan durum, yorucu ve bir o kadar da kırıcı hale geldi nihayet. Bir linç kampanyası diyerek meseleyi abartmaktan yana değilim fakat, ortada bir suç varmış gibi gösterilmeye çalışılması ve suçlunun da oyunu sahneleyen kurum gibi gösterilmesi artık ayıp olmaya başladı.

ONK ajansın tam göbeğinde olduğu meselenin, Şehir Tiyatroları’nda at koşturmak isteyenlerin çekiştirmesiyle tamamen kuruma mal edilmesi ne denli doğrudur, bir durup düşünelim.

Şimdi ortada bir oyun var ve yabancı bir yazar tarafından yazılmış. Bu yabancı yazar kendi ülkesinde bir ajans(menajer; adı herneyse)‘la çalışmakta ve oyunun oynanması halinde maddi (kimi zaman manevi) haklarını korumak konusunda bu ajansla anlaşma yapmaktadır. Yazar diğer ülkelerde oyunları oynandığı zaman da bu ajansı, o ülkelerdeki telif haklarını korumakla görevlendirmiştir. O ajans da diğer ülkelerdeki ajanslarla iletişime geçerek, kendi yazarının telif haklarını koruma altına alır ve böylece “ajans komisyonu” denen şey devreye girmiş olur.

Az önce belirttiğim manevi kısımlar da sözleşme kapsamındadır. Yani ajans, yazarının manevi değerlerini de korumakla yükümlüdür. İşte Alain Decaux adı burada önemlidir. Yazarın 1996’da ortaya çıkan belgelerle birlikte, yazdığı oyunun artık geçerliliğini yitirdiğini söylediğinden ve bu oyunun oynanmamasını istediğinden önce kendi ajansının, sonra da eser odaklı olduğu için, çalışılan diğer ajansların haberi olur. Buradan kimseyi töhmet altında bırakmak istemem, ancak ONK ajans neredeyse bir yıldır Şehir Tiyatroları’nda sahneleneceği kesin olan bir oyunun “manevi” durumunu kuruma bildirmek konusunda geç kalmıştır. SACD adlı Alain Decaux’nun ajansı da bu oyunun durumuyla ilgili bir yazıyı, ONK ajansa 1 seneye yakın bir zamandır yollamadıysa, yazarın oturup düşünmesi gereken bir durum var demektir. Eğer ortada sadece Hadi Uluengin ve Engin Ardıç’ın bildiği bir gerçek varsa da, bu ONK ajansın işini ne denli “iyi” yaptığına dair bir işaret olabilir. Yani artık bundan böyle isteyen istediği yabancı yazarın oyununu oynamak için ONK ajansı değil, yabancı yazarın varsa asıl ajansıyla temasa geçebilir.

Bir tiyatro oyunu telif gerektiriyorsa sistem üç aşağı beş yukarı bu şekilde işler. Yani açık açık söylemek gerekirse, “KİMSE, YAZARIN OYUNLA İLGİLİ VERDİĞİ BİR KARAR VAR MI DİYE ARAŞTIRMAK ZORUNDA DEĞİLDİR”. Ancak yazar, kaleme aldıklarıyla ilgili neler düşünüyor diye araştırma yapılır ve bulunabilen tüm belgeler oyunun selahiyeti ve doğru okunup aktarılabilmesi açısından dikkatle ele alınır. Gelgelelim meselenin bu kısmı da Şehir Tiyatroları tarafından araştırıldı. Yazar Fransız olduğu için bu araştırma internet üzerinden derinlemesine ve fransızca yapıldı. Bu meseleyle ilgili Şehir Tiyatroları’nın kendine bir savunma mekanizması oluşturma zorunluluğu da olmaz, olamaz. Sanatçı sorumluluğunu sonuna kadar yerine getiren bir ekip bu işi pür dikkat yaptı zaten.

Kaldı ki üç aydır sahnelenen, prömiyeri ayrı, basın galası ayrı yapılan, yönetmenin popülerliği yüzünden basında çokça yazılıp çizilen “sorunlu” oyun, ajansın gözünden kaçıyorsa bu büyük bir sorundur. Ayrıca ONK ajansın, yazarın ajansından cevap gelmeden başlandığını söylediği oyuna üç aydır hiçbir müdahalede bulunmaması ve bu sebeple basını ayağa kaldırmaması da bir hayli “DUYGUSAL” geldi bana...


Yazımı yazmaya karar verirken çıkış noktamı oluşturan meseleye gelirsek! “Şehir Tiyatroları korsan oyun oynuyor” cümlesini kuran tüm basın mensuplarını yaratıcılıklarından dolayı tebrik ediyorum ve bu yaratıcılığı ateşleyen derin hatanın asıl sahipleriyle ilgili de bir lakap düşünüp düşünmediklerini sormak istiyorum. Örneğin bu meselenin bir yerinde durup, korsan dedikleri kurumu bu sorunla karşı karşıya bırakan kişi ya da şirketler için “kunduz” ya da “çakal” yaratıcı lakaplarını bulabilecekler mi?

Sevgiler.

Arda Aydın

--------------------------------------

Konu ile ilgili tüm yazılar

Rosenbergler Ölmemeli Oyunu Şehir Tiyatroları Tarafından Kaldırıldı
Eleştirmenler Birliği: Şehir Tiyatroları, Rosenberg'ler ile İlgili Tazminat İstemeli
Engin Ardıç, Rosenbergler Ölmemeli Oyununun Kaldırılmasını Yazdı: Cahil cüretinin sonu
Şehir Tiyatroları'ndan Rosenbergler Ölmemeli Oyunu ile İlgili Büyük Hata
Alain Decaux'ya Açık Mektup (Melih Anık)
Rosenbergler Ölmemeli Tamam da Ya Çakallar? (Arda Aydın)


Yazarın Tüm Yazıları


Paylaş      
Yorumlar

arda özcan - ( 2/28/2012 )
Harfi harfine katılıyorum ama keşke sahnelenmeye devam etseydi, eleştirilere de aldırış etmiyorum çoğu şehir tiyatroları seyircisi de etmiyordur eminim.bu oyunu izleme şansına eriştiğim için çok mutluyum.rosenbergler hiçbir zaman ölmemeli

ayhan çıkın - ( 3/1/2012 )
ONK Ajans ile ilgili söylediklerinize katılıyorum. Ortada büyük bir sorumsuzluk var. Ancak sorumsuzluğun aynısı Şehir Tiyatroları-nda da var. Bir oyunla ilgili anlaşma yapılmadan oyun provalarına başlamak usulsüzlük değil de nedir? Kaldı ki Şehir Tiyatroları-nın bir repertuar kurulu var ve bu kuruldaki insanlar ONK Ajans-tan çok daha önemli kişiler. Bunların bilgilerinin de olmaması da ayrı bir yetkinlik sorunu.

Sonuçta ortada bir skandal var. Benzeri görülmemiş bir nevi korsan oynanması durumu var. Bu noktada ajans cezasını çekmeli. Ama aynı şekilde Şehir Tiyatrosu içinde sorumlu olanlar da bulunmalı ve gereği yapılmalıdır.


Bu Oyun Hakkındaki Görüşlerinizi Paylaşın !

İsim
Mail  (Yayınlanmayacak)
Yorum
Güvenlik Kodu= 274
Lütfen bu kodu yandaki kutuya yazınız
 

    Son Eklenen Yazılar     En Çok Okunan Güncel Yazılar
'Ağaçlar Ayakta Ölür' - Nevra Serezli ve Tiyatro Kare (Füsun Akmen Balkaya)
Atam Siz Rahat Uyuyun Gençleriniz Size Layık - Yıllar Sonra 'Satıcı'nın Ölümü' - Bir Büyük Sanatçı Argun Kınal'a Veda
    Tüm Tiyatro Yazıları

    Bu Tarihte Yayınlanan Diğer Yazılar
    Bu yazının yayınlandığı tarihte gündemdeki diğer yazılar aşağıda listelenmiştir...

  • Sahibinin Sesinden Eski Bir Plak (Meliha Akay) - 3/9/2012
  • BALKON. Vişneçürüğü Renginde (Gülin Dede Tekin) - 3/7/2012
  • Biz sizler için öldük, ülkemiz için değil! (Yurdagül Yurtseven) - 3/7/2012
  • Tanrı, Kullarına Ankara'da Mozart ile Ulaşıyor: Don Giovanni (Üstün Akmen) - 3/7/2012
  • Gogol'un Palto'su Eskişehir'de Bulundu! (Füsun Balkaya) - 3/5/2012
  • -Yerin Altında- İzmir Devlet Tiyatrosu'nda (İhsan Ata) - 3/5/2012
  • Bölge Hastanesi – Tiyatro Adam (İsmail Can Törtop) - 3/1/2012
  • Kent Oyuncuları'ndan Ölümüne: Düşünceyle Sömürmek (Melih Anık) - 3/1/2012
  • Romanı Tiyatro Dilinde Anlatmak: Finazzer Flory İstanbul'daydı (Üstün Akmen) - 3/1/2012
  • Geri Kalmışlık Dev Aynasında: Şakayla Söyler Haldun Taner (Üstün Akmen) - 2/29/2012
  • Rosenbergler Ölmemeli Tamam da Ya Çakallar? (Arda Aydın) - 2/28/2012
  • Alain Decaux'ya Açık Mektup (Melih Anık) - 2/28/2012
  • Antalya DT'den yeni bir nefes: Toros Canavarı (Merve Ateş) - 2/28/2012
  • Yerli Oyunlara Yapılan Haksızlık (Hayati Asılyazıcı) - 2/24/2012
  • Ankara Devlet Tiyatrosu'nda Kakofonik Bir Orkestra (Melih Anık) - 2/24/2012
  • Onca Yoksulluk Varken (Yurdagül Yurtseven) - 2/23/2012
  • Kabare Dev Aynası / Şakayla Söyler Haldun Taner (Ahmet Önel) - 2/22/2012
  • Enis Fosforoğlu Tiyatrosu'nda Bir Dönem Komedisi: Şıpsevdi (Üstün Akmen) - 2/22/2012
  • Önce Ekmek Gelir, Sonra Ahlak*: Ben Bertold Brecht (Üstün Akmen) - 2/22/2012
  • Kızmayın İskender Pala'ya! (Melih Anık) - 2/18/2012
  • İstanbul'un yitirilen değerlerine selam olsun: Mesut İnsanlar Fotoğrafhanesi (Rengin Uz) - 2/17/2012
  • İskender Pala'nın Yazısı Üstüne (Arda Aydın) - 2/17/2012
  • Tiyatroya Pala ile saldırmak (Metin Boran) - 2/16/2012
  • Karıncalar (Ankara Devlet Tiyatrosu) - Mayına Bastın, Kımıldama! (Melih Anık) - 2/16/2012
  • Perşembenin Hanımları: Gözyaşı dediğin nedir ki? Su işte (Pınar Çekirge) - 2/16/2012
  • Buyruk Dinleyen Sanat, Sanat Değilse Peki Bu Ne?: Koca Sinan (Üstün Akmen) - 2/15/2012
  • Bursa Devlet Tiyatrosu'nda Bir Amerikan Yavanlığı: Yolculuk (Üstün Akmen) - 2/15/2012
  • Tiyatro Ak'la Kara'da Bir Cooney Vodvili: Tom, Dick ve Harry (Üstün Akmen) - 2/15/2012
  • Ve O Bir Daha Asla Ağustos'ta Isınamadı- Kıraç Arascan Dönmez (Simge İçen) - 2/14/2012
  • Atatürk Kültür Merkezi (AKM) ve Tiyatro Binaları (Melih Anık) - 2/14/2012
  • Taksim'in Göbeğinde Bir Cezaevi… Disko 5'Nolu… (İhsan Ata) - 2/13/2012
  • Zırhlı Kurt - Hakkınızı Helal Ediniz Sevgili Ustalarımız (Can Murat Yaşar Şengel) - 2/13/2012
  • Tiyatro Yaşamın Kendisi GİBİdir Aslında! (Pınar Çekirge) - 2/13/2012
  • Doğu'nun ve Batı'nın Tanrıları -ANTİGON- Oyununun Hindistan Turnesi'nde Buluştu (Savaş Aykılıç) - 2/13/2012
  • Hem İyi İnsan Olmak, Hem de Ayakta Kalmak: Sezuan'ın İyi İnsanı (Üstün Akmen) - 2/8/2012
  • İşte Baş, İşte Gövde, İşte Kanatlar ve İşte Başarı! (Füsun Balkaya) - 2/8/2012
  • Bir Raftan Bir Sahaftan: Reji Sanatı - Tiyatro Yönetmeninin Çalışması (Kadir Yüksel) - 2/8/2012
  • Duru Tiyatro'da Mikro Kosmos: Sondan Sonra (Dennis Kelly) (Melih Anık) - 2/7/2012
  • Tom, Dick ve Harry; mantık aramayın, gülmeye bakın (Rengin Uz) - 2/7/2012
  • Sahnedeki Eylemin Sahne Sahne, Şarkı Şarkı Sıraya Konulmuşu: İstanbulname (Üstün Akmen) - 2/3/2012


  • Tiyatro Kursu Başlıyor!
    5 Kasım'den itibaren her PERŞEMBE Kadıköy'de!
    Çalışanlara yönelik hobi sınıfı!



    Duyuru Panosu!



    Son Eklenen Tiyatro Oyunları

         Güncel Yazılar

    Yazar olmak ister misiniz?
    Yazar olarak tiyatrodunyasi.com ailesine katılmak, yazılarınızı yüzbinlerce tiyatroseverle paylaşmak isterseniz tiyatrodunyasi@tiyatrodunyasi.com adresine mail gönderebilirsiniz...

    Mail Listemize Üye Olun

         Güncel Haberler
    Şehir Tiyatroları, Özel Tiyatrolara Kasım Ayında da Sahnelerinde Yer Veriyor
    oyun atölyesi'nde yeni sezon başlıyor...

    Tiyatro Dünyası'nı takip Edin
     
     |