| Tiyatro Kursu  | Şirket Tiyatrosu
Tiyatro Dünyası
Tiyatro Dünyası Bu Sahnede...
 
Ana Sayfa  |  Hakkımızda  |  Yazılar  |  Haberler  |  Yazarlar  |  Tiyatro Oyunları  |  Tiyatro Grupları  |  Sanatçılar  |  Kaynak  |  Duyuru Panosu  |
Oynamak ya da Oynayamamak... İşte Bütün Sorun Bu!: MELEK
Üstün Akmen



Türkiye’nin ilk profesyonel feminist tiyatro topluluğu Tiyatro Boyalı Kuş, hiç kuşkum yok ki on dört yıldır tiyatromuza yeni bir dil kazandıran, kadın bakış açısıyla kendi oyun metinlerini oluşturan, var olan metinleri feminist açıdan yorumlayan bir topluluk.

Feminist tiyatro teorisi denilince kaynağını feminist hareketin oluşturduğunu ve kadınların sorunlarını, sıkıntılarını göstermek amacıyla ortaya çıkan bir tiyatro akımı olduğunu biliyor ve malumunuzdur bu tür yapımları bu çerçeve içinde değerlendiriyoruz.

Demem o ki, bu yazımızda da aynı minval üzere hareket ediyoruz.

FEMİNİST GÖZLEM GÜCÜ
Tiyatro Boyalı Kuş, bu kere Afife Jale ve Cahide Sonku'nunki ile benzerlikler taşıyan hayli hazin bir yaşam öyküsünü ele almış. Ünlü bir babanın (Muhlis Sabahattin/1889-1947) kızı, ünlü bir bestecinin (Neveser Kökdeş/1904-1962) yeğeni, bir dünya güzelinin (Keriman Halis/1913-2012) kuzeni, bir primadonnanın (Suzan Lütfullah/1909-1932) yakın arkadaşı; tiyatro, operet ve dublaj sanatçısı Melek Kobra (1915-1939)’nın yaşamını feminist gözlem gücünün masasına yatırmış.

Melek, 20. Yüzyılın ilk çeyreğinde ünlü olmuş ABD'li komedi ikilisi sıska Stan Laurel ve onun ortağı gürbüz oğlan Oliver Hardy seslendirmeleriyle tınısını beyinlerimize kazımış, döneminin dublaj kralının (Ferdi Tayfur/1904-1958) eski eşi. 24 yaşında yaşamını yitiren sanatçının günlükleri, ölümünden tam 67 yıl sonra Araştırmacı/Yazar Gökhan Akçura tarafından bir sahafta bulunmuş. Akçura eski yazıyla yazılmış günlüklerin yeni yazıya aktarılmasını ve nihayet 2006 yılında “Hatıratım” başlığıyla kitaplaştırılmasını sağlamış.

AKÇURA TUTMUŞ…
Bundan sonraki aşamada Çevirmen/Editör Rüstem Ertuğ Altınay (1982), kollarını sıvayıp günlükleri oyunlaştırmış. Oyunun Altınay’ın ilk oyunu olması da, yapıma bir “ilk”i yaşama geçirme özelliği katmış. Bu özelliği dikkate alarak Altınay’ın oyun metnini didiklemeyeceğim. “Dil birliği yok, neden ‘sonbahar’ sözcüğü yerine ‘güz’ kullanıyor “ diye sual etmeyeceğim. Eserin sahne dilini de eleştirmeyeceğim.

REJİ
Jale Karabekir, anladığım kadarıyla feminist tiyatro akımının teorik perspektifinden yola çıkmış. Metni feminist perspektifle nasıl ele alabileceğini iyi düşünmüş. “Hatıratım” kitabı ve oyunlaştırmayla ilişkili kuramsal parçaları ve feminist tiyatronun kavramsallaşmasıyla ilişkili tarihsel materyalleri incelemiş. Keşke Melek’e Bekri’ye (haaa sahi, sırası gelmişken sorayım: Bekri, esasında Şekerci Hacı Bekir. İyi de, neden gizlenmiş acaba) eski harflerle mektup yazarken, eline tükenmez kalem vermeseymiş. Yazarın, oyununu Melek’in yaşam öyküsüyle oldukça benzeşen Alexander Dumas’nın “Kamelyalı Kadın”ından bir bölüm ile açmasını değerlendirmiş, oyunun tematik müziğini Verdi’nin “Kamelyalı Kadın”dan esinlenerek bestelediği “La Traviata” olarak seçmiş. Karabekir’in finali Puccini’nin “La Bohéme”inde son sahnede Rodolfo’nun aryası (O Mimì tu più non torni / O giorni belli, piccole mani, / odorosi capelli...” ile bağlamakla zekâsını ortaya sermiş.

YARATICILAR
Nelin Dükkâncı feminist dramaturgisini, sezebildiğim kadarıyla feminist kritik üzerine oturtmuş. Eleştirel dramaturgi yöntemi olarak bir erkek yazarın (Rüstem Ertuğrul Altınay’ın) eserindeki kadın karakterin derinini pek güzel tırmalamış. Gökmen Kasabalı neyin koreografisini yapmış anlayamadım, ama söz konusu oyuncuya yönelik beden kullanımıysa başarmış.

Erdem Çınar, ışık tasarımını yaparken Burcu Rahim’in seçtiği gecelik ve sabahlığın renkleriyle ilgilenmiş. Renkleri, tasarladığı oyun ışığında kullanılacak renk filtrelerini belirlemede çok önemli bir etken olarak kabul etmiş. Kullandığı renk filtrelerinin gecelik ve sabahlığın, hatta terliklerin renklerini güçlendirecek, belirginleştirecek nitelikte olmasını sağlamış. Konuya, konunun gelişimlerine güç veren (özellikle buz beyazı) iyi bir ışık tasarımı yapmış.

YEŞİM KOÇAK
Melek karakterini ete, kemiğe, deriye büründüren Yeşim Koçak’a gelince gene “iyi” oyunculuk örneği vermekte…

Koçak, oyunculukta var olan temel elementleri ve prensipleri yine fevkalade akıcı ve doğal olarak kullanıyor.

Melek’in otantik kişiliğini dürüst ve gerçekçi olarak ortaya çıkarıyor.

Bedenini gene yaratıcı fiziksel anlatıma mükemmelen hazır hale getirmiş.

Doğru nefes, rahatlama, temel esneme ve vücudunu çalışmaya hazır hale getirme; yanı sıra ritim duygusu, omuriliği esnetip uzatma yeteneği onda zaten var!

Mekân-beden algısını bu oyunda daha bir yüceltmiş.

Ya, Muhlis Sabahattin Bey’in Tahsin Nahit’in güftesinden bestelediği Nihavent şarkı “Üç yıl beni sevdanın ipek saçları sardı./Hummalı başım göğsünün üstünde yanardı./Bir çift iri sevdalı yeşil gözleri vardı./Kirpiklerinin gölgesi ta kalbime dolardı”yı söyleyişi?

Ya “Faust” tablosundaki yükselişi?

Ya gene Nihavent makamındaki Neveser Kökdeş eseri “Neden bilmem bu iptilâ/Günden güne hâlim fena/Aşk da yok mu vefa/Sorsam sana/Hastadır gönlüm inan bana” eserindeki vurgulama incelikleri?

Yeşim Koçak, sessizken ya da hareketsizken, karanlıkta ya da ışıkta, bilinçli ya da bilinçsizce coşkularının ışımalarını gene ortaya döküyor.

Adeta: “Oynamak ya da oynayamamak… İşte bütün sorun bu” diyor…

Üstün Akmen
Evrensel


Yazarın Tüm Yazıları


Paylaş      
Yorumlar

igein - ( 5/27/2014 )
Dikkat.
Kisisel is için bir kredi ihtiyaci mi? hemen tamam da kredi transferi için simdi (igein_h_yizevbekhai@admin.in.th): evet bu email irtibata geçerseniz.


Bu Oyun Hakkındaki Görüşlerinizi Paylaşın !

İsim
Mail  (Yayınlanmayacak)
Yorum
Güvenlik Kodu= 87
Lütfen bu kodu yandaki kutuya yazınız
 

    Son Eklenen Yazılar     En Çok Okunan Güncel Yazılar
Uğur Kanbay ve Eylül!
Atam Siz Rahat Uyuyun Gençleriniz Size Layık - Yıllar Sonra 'Satıcı'nın Ölümü' - Bir Büyük Sanatçı Argun Kınal'a Veda
    Tüm Tiyatro Yazıları

    Bu Tarihte Yayınlanan Diğer Yazılar
    Bu yazının yayınlandığı tarihte gündemdeki diğer yazılar aşağıda listelenmiştir...

  • Aşk, Nefret ve Hırs Üçgeni… Kim Korkar Hain Kurttan (İhsan Ata) - 4/28/2014
  • Bu Gençler Yolundan Dönmez, 'SANA' Tiyatroyu Öldürtmez (Üstün Akmen) - 4/23/2014
  • Mezardan Gelen Sesler… Gor (İhsan Ata) - 4/23/2014
  • Afife Hafife Alınamaz - 18. Afife Ödülleri Değerlendirilmesi (Cüneyt İngiz) - 4/22/2014
  • Tiyatro Seyirlik - Ya Başaramazsak (Cüneyt İngiz) - 4/22/2014
  • Kim Daha Kaçık - Guguk Kuşu - Kocaeli Şehir Tiyatroları (Mustafa Bal) - 4/22/2014
  • Bir Sır, Ne Kadar Gizli Kalabilir: Vakti Geldi (Üstün Akmen) - 4/16/2014
  • Bu Oyunu İzlememiş Olan, Tiyatroyu Seviyorum Demesin: Savaş (Üstün Akmen) - 4/10/2014
  • Samsun'da Sihirli Flüt (Üstün Akmen) - 4/10/2014
  • Faşizmin Gölgesinde Erkeklik Sorunsalı… Bent (İhsan Ata) - 4/10/2014
  • Oynamak ya da Oynayamamak... İşte Bütün Sorun Bu!: MELEK (Üstün Akmen) - 4/9/2014
  • Aydın'da Bir Tiyatro Çınarı: Yalçın Dinçer (Serkan Fırtına) - 4/7/2014
  • Ali Poyrazoğlu Tiyatrosu - Babam 9 Doğurdu (Cüneyt İngiz) - 4/7/2014
  • Mert Fırat ve Volkan Yosunlu ile Moda Sahnesi'ni, tiyatroyu ve gündemi konuştuk. (Onur Şimşek) - 4/4/2014
  • Bu Oyun Oyuncular İçin… 6 Oyuncu Yönetmenini Arıyor (İhsan Ata) - 4/4/2014
  • Bursa, 1. Uluslararası Balkan Ülkeleri Tiyatro Festivali (Üstün Akmen) - 3/20/2014
  • Diyarbakır Devlet Tiyatrosu'ndan Beceriksizler (Mustafa Bal) - 3/19/2014
  • Kızılırmak - Hayvanın Koyunu Insanın Cahili (Yurdagül Yurtseven) - 3/19/2014
  • Külkedisi Deyip Geçmeyin, Bir Gerçek O: La Cenerentola (Üstün Akmen) - 3/15/2014
  • DENİZ YILDIZI Dizisi'nin Sabihası NERMİN UĞUR İle Röportaj (Ulya Altıntaş) - 3/10/2014
  • Ölü Adamın Cep Telefonu: Naif bir Komedi (Ayşe Müge Gerdan) - 3/10/2014
  • Dot'tan, Yedi Yönlü Kapitalizm Eleştirisi: Makas Oyunları (Üstün Akmen) - 3/5/2014
  • İnsan Doğası Üzerine Bir Gözlem: Hadi Öldürsene Canikom (Üstün Akmen) - 2/27/2014
  • Üç Kadın Bin Turna (Ayşe Müge Gerdan) - 2/27/2014
  • Anket Defteri - Kurban - Büyük Bir Yetenek ve Mütevazılık Örneği: Aydın Şentürk (can Murat Yaşar Şengel) - 2/24/2014
  • 'Normal'ler için uygun olmayan oyun; Garaj (Seyhan Arman) - 2/24/2014
  • Kent Oyuncuları'nda: İyi Geceler Desdemona, Günaydın Juliet (Üstün Akmen) - 2/20/2014
  • Teneke Adana'da (Mustafa Bal) - 2/15/2014
  • Ankara Devlet Tiyatrosu Kostüm Tasarımcısı 'İnci Kangal' Röportajı (Ulya Altıntaş) - 2/15/2014
  • Dünden Bugüne 'Hırcar'ın Öyküsü… (İhsan Ata) - 2/2/2014
  • D22 Röportajı (Ulya Altıntaş) - 1/30/2014
  • Shakespeare, Ankara'da Üç Yıldır Kapalı Gişe: Venedik Taciri (Üstün Akmen) - 1/30/2014
  • Devlet Tiyatrolarında Atama Sorunu (Yurdagül Yurtseven) - 1/30/2014
  • Bir İnsan, Bir Ağaç, Bir Köpek - Adana Devlet Tiyatrosu (Mustafa Bal) - 1/27/2014
  • Dünden Bugüne Hayata Yansıyan 'İZ'ler (Rengin Uz) - 1/14/2014
  • Piyon (Sözsüz Oyun) (Serkan Fırtına) - 1/10/2014
  • Ankara Devlet Tiyatrosu ; Kaldığımız Yerden Devam Edersek….. (Murat Örem) - 1/7/2014
  • Bernarda Alba'nın Evi Üzerine… (Caner Turan) - 1/7/2014
  • Böğürtlenden Sirke Olur Mu: Sirke Tadında Böğürtlen Reçeli (Üstün Akmen) - 1/6/2014
  • Ankara'da Fıkır Fıkır, Şıkır Şıkır Bir Operet: Yarasa (Üstün Akmen) - 1/1/2014
  • Tiyatro Cansın - Kocamın Nişanlısı (Cüneyt İngiz) - 12/30/2013


  • Tiyatro Kursu Başlıyor!
    7 Ekim'den itibaren her PAZARTESİ Kadıköy'de!
    Çalışanlara yönelik hobi sınıfı!



    Duyuru Panosu!



    Son Eklenen Tiyatro Oyunları

         Güncel Yazılar

    Yazar olmak ister misiniz?
    Yazar olarak tiyatrodunyasi.com ailesine katılmak, yazılarınızı yüzbinlerce tiyatroseverle paylaşmak isterseniz tiyatrodunyasi@tiyatrodunyasi.com adresine mail gönderebilirsiniz...

    Mail Listemize Üye Olun

         Güncel Haberler
    Hangisi Karısı, 5. Sezonunda!
    Istanbul Fringe Festival - Uluslararası Performans Sanatları Festivali (18-22 Eylül 2019)

    Tiyatro Dünyası'nı takip Edin
     
     |